Mùa nhập học, nhiều thí sinh và phụ huynh nhận tin nhắn, cuộc gọi hoặc thấy trang mạng xã hội tự xưng là trường, yêu cầu nộp học phí, phí giữ chỗ, phí ký túc xá vào một tài khoản. Cách tự bảo vệ là luôn tự mở website chính thức của trường bằng cách gõ tên miền hoặc tìm từ cổng thông tin chính thức, đọc hướng dẫn nhập học trên đó, và chỉ nộp tiền theo kênh và tài khoản đứng tên trường được công bố. Khi nghi ngờ, gọi số điện thoại in trên website chính thức để xác minh.
Thông tin tuyển sinh chính thức chỉ có trên website của trường, cổng thông tin của Bộ Giáo dục và Đào tạo và hệ thống hỗ trợ tuyển sinh chung. Khi nghi ngờ, xác minh trực tiếp với trường qua số điện thoại, email công bố trên website chính thức.
Các hình thức mạo danh thường gặp
Kẻ gian tận dụng lúc thí sinh vừa biết kết quả, đang háo hức và lo lắng về thủ tục. Họ thường đi trước một bước, gửi thông báo trước cả khi trường gửi.
- Trang mạng xã hội đặt tên và logo giống trường
- Website tên miền gần giống, thêm bớt ký tự
- Cuộc gọi xưng cán bộ phòng đào tạo, tuyển sinh
- Tin nhắn chứa đường dẫn đăng nhập giả
- Email giả gửi giấy báo kèm số tài khoản
Chúng có thể biết họ tên, số báo danh của thí sinh do thông tin bị lộ ở đâu đó, khiến nạn nhân tin hơn.
Kiểm tra tên miền website
Trường đại học thường dùng tên miền chính thức, nhiều trường dùng đuôi edu.vn. Kẻ gian có thể đăng ký tên miền gần giống, thay một chữ, thêm dấu gạch, dùng đuôi khác.
Thói quen an toàn: tự gõ tên miền mà bạn đã xác minh, hoặc vào qua đường dẫn trên cổng thông tin chính thức, lưu vào dấu trang. Không bấm đường dẫn trong tin nhắn lạ. Nhìn kỹ thanh địa chỉ trước khi nhập thông tin.
Kiểm tra trang mạng xã hội
Trang giả thường mới lập, ít bài cũ, bình luận bị tắt hoặc toàn lời khen, nhắn tin chủ động mời nộp tiền. Trang thật thường được dẫn link từ website chính thức của trường.
Vào website chính thức, tìm mục liên kết mạng xã hội để biết trang nào là của trường. Trang tuyển sinh thật hướng dẫn bạn đọc thông báo trên website, không yêu cầu chuyển tiền qua tin nhắn.
- Xem trang có được website trường dẫn tới
- Xem lịch sử bài đăng
- Cảnh giác khi được chủ động nhắn mời nộp tiền
Cuộc gọi xưng cán bộ
Người gọi nói đúng tên thí sinh, ngành trúng tuyển, giọng chuyên nghiệp, yêu cầu nộp tiền gấp để giữ chỗ, dọa sẽ bị huỷ kết quả nếu chậm.
Hãy cảm ơn, nói sẽ tự liên hệ trường, rồi cúp máy. Gọi lại số điện thoại công bố trên website chính thức để hỏi. Cán bộ thật không yêu cầu chuyển tiền vào tài khoản cá nhân qua điện thoại.
Tài khoản nhận tiền
Học phí và các khoản phí nhập học nộp vào tài khoản đứng tên trường hoặc qua cổng thanh toán, ngân hàng liên kết theo hướng dẫn chính thức. Tên người thụ hưởng là tên đơn vị, không phải cá nhân.
Trước khi chuyển, đối chiếu số tài khoản, tên người thụ hưởng với hướng dẫn trên website trường. Ghi nội dung chuyển khoản đúng cú pháp. Lưu biên lai. Nếu ngân hàng báo tên người thụ hưởng khác với tên trường, dừng ngay.
Đường dẫn đăng nhập giả
Tin nhắn mời đăng nhập để xác nhận nhập học, cập nhật hồ sơ, kèm đường dẫn tới trang giả giống hệt trang thật. Nhập tài khoản, mật khẩu, mã xác thực vào đó là trao quyền cho kẻ gian.
Chỉ đăng nhập qua địa chỉ bạn tự gõ hoặc đã lưu. Không cung cấp mã xác thực gửi về điện thoại cho bất kỳ ai. Bật xác thực hai lớp nếu hệ thống hỗ trợ.
Thời điểm cần cẩn thận nhất
Ngay sau khi công bố kết quả, giai đoạn xác nhận nhập học, tuần nhập học, đợt đăng ký ký túc xá. Đây là lúc nhiều giao dịch thật diễn ra nên giao dịch giả dễ lẫn vào.
Trong những tuần này, cả gia đình nên thống nhất một nguyên tắc: mọi yêu cầu chuyển tiền phải được đối chiếu với website chính thức, và một người kiểm tra lại trước khi bấm chuyển.
Bảo vệ thông tin thí sinh
Hạn chế đăng giấy báo trúng tuyển, số báo danh, ảnh căn cước lên mạng xã hội để khoe. Kẻ gian dùng chính những thông tin này để gọi điện mạo danh thuyết phục hơn.
Che các thông tin cá nhân nếu muốn chia sẻ niềm vui. Không gửi ảnh giấy tờ tuỳ thân cho người lạ, kể cả khi họ xưng là cán bộ.
- Không đăng giấy báo, số báo danh
- Che thông tin khi chia sẻ
- Không gửi giấy tờ cho người lạ
Khi đã lỡ chuyển tiền
Liên hệ ngay ngân hàng qua tổng đài chính thức để đề nghị hỗ trợ, cung cấp thông tin giao dịch. Báo trường để họ cảnh báo thí sinh khác. Trình báo cơ quan công an nơi gần nhất, mang theo chứng cứ: tin nhắn, cuộc gọi, biên lai.
Hành động nhanh tăng cơ hội xử lý. Đừng xấu hổ mà im lặng; báo cáo giúp ngăn người khác bị lừa.
Một quy trình kiểm tra năm bước trước khi chuyển tiền
Bước một, dừng lại dù người yêu cầu có gấp đến đâu. Học phí nhập học có hạn nộp rõ ràng theo thông báo của trường, thường không phải trong vài giờ. Bước hai, tự mở website chính thức của trường bằng địa chỉ bạn đã xác minh, tìm mục hướng dẫn nhập học của năm nay.
Bước ba, đối chiếu từng chi tiết: khoản phải nộp, số tiền, số tài khoản, tên người thụ hưởng, nội dung chuyển khoản. Bước bốn, nếu có bất kỳ điểm nào khác với thông tin bạn nhận, gọi số điện thoại phòng đào tạo hoặc phòng kế hoạch tài chính in trên website để hỏi. Bước năm, khi đã chắc chắn, chuyển tiền, chụp lại biên lai và lưu cùng hồ sơ nhập học.
Quy trình này tốn chừng mười lăm phút. So với thiệt hại của việc chuyển nhầm cho kẻ gian, đó là mười lăm phút đáng giá nhất của mùa nhập học.
Hãy chia sẻ quy trình này với các gia đình khác trong lớp, nhóm phụ huynh. Kẻ gian thường nhắm vào cả một lứa thí sinh cùng lúc, nên một lời nhắc đúng lúc có thể giúp nhiều người.
Với tân sinh viên, tài khoản trường cấp như email, cổng sinh viên, hệ thống học tập cũng là mục tiêu. Đặt mật khẩu mạnh, không dùng lại mật khẩu của tài khoản khác, không chia sẻ cho bạn bè dù thân. Khi nhận email yêu cầu đăng nhập gấp để tránh bị khoá tài khoản, kiểm tra địa chỉ người gửi và tự vào cổng sinh viên bằng địa chỉ đã lưu thay vì bấm đường dẫn trong email.
Câu hỏi thường gặp
Làm sao biết website trường là thật?
Vào qua cổng thông tin chính thức hoặc tên miền đã xác minh, kiểm tra kỹ thanh địa chỉ.
Cán bộ tuyển sinh gọi yêu cầu chuyển tiền có thật không?
Cán bộ thật không yêu cầu chuyển tiền vào tài khoản cá nhân qua điện thoại; gọi lại số chính thức để xác minh.
Nộp học phí vào đâu?
Vào tài khoản đứng tên trường hoặc cổng thanh toán theo hướng dẫn chính thức.
Có nên đăng giấy báo trúng tuyển lên mạng?
Hạn chế, hoặc che thông tin cá nhân, số báo danh.
Lỡ chuyển tiền thì làm gì?
Báo ngân hàng, báo trường và trình báo công an kèm chứng cứ ngay.