Chọn dịch vụ tư vấn du học: hợp đồng, phí và những lời hứa cần tránh

Một dịch vụ tư vấn du học đáng tin có tư cách hoạt động hợp pháp theo quy định, ký hợp đồng rõ ràng nêu phạm vi dịch vụ, các khoản phí và điều kiện hoàn phí, để học phí được nộp thẳng cho trường, và không bao giờ cam kết những điều thuộc quyền quyết định của trường hay cơ quan cấp thị thực. Trước khi ký, hãy kiểm tra thông tin về đơn vị, đọc kỹ hợp đồng, giữ giấy tờ gốc trong tay, và tự xác minh mọi thông tin quan trọng với trường qua kênh chính thức.

Thông tin tuyển sinh chính thức chỉ có trên website của trường, cơ quan quản lý giáo dục và cơ quan đại diện nước sở tại. Khi nghi ngờ, xác minh trực tiếp qua kênh liên hệ công bố chính thức.

Dịch vụ tư vấn làm được gì và không làm được gì

Một đơn vị tư vấn tốt giúp bạn tìm hiểu các nước, trường, chương trình phù hợp; hướng dẫn chuẩn bị hồ sơ, bài luận; nhắc hạn nộp; hỗ trợ thủ tục thị thực theo hướng dẫn của cơ quan đại diện; chuẩn bị trước khi bay. Với người lần đầu làm hồ sơ, sự hỗ trợ này có giá trị thật, giúp tránh sai sót thủ tục và tiết kiệm nhiều thời gian tìm hiểu.

Điều họ không làm được là quyết định thay trường hay thay cơ quan cấp thị thực. Họ không thể đảm bảo bạn được nhận, được học bổng, được cấp thị thực, được việc làm hay định cư sau tốt nghiệp. Mọi cam kết như vậy là dấu hiệu cảnh báo, dù được nói khéo léo đến đâu.

• Làm được: định hướng, hướng dẫn hồ sơ, nhắc hạn, hỗ trợ thủ tục
• Không làm được: cam kết nhập học, học bổng, thị thực, việc làm, định cư

Kiểm tra tư cách đơn vị

Hoạt động tư vấn du học thuộc diện quản lý theo quy định của pháp luật về giáo dục. Hãy hỏi đơn vị về giấy tờ pháp lý cho hoạt động tư vấn du học, địa chỉ văn phòng cố định, người đại diện. Tìm hiểu thông tin đơn vị trên các kênh chính thức nếu có công bố.

Tìm hiểu thêm qua phản hồi của học sinh đã dùng dịch vụ, nhưng đọc với sự tỉnh táo vì đánh giá trên mạng có thể bị tô vẽ. Hỏi đơn vị có phải đại diện tuyển sinh chính thức của trường bạn quan tâm không, rồi tự kiểm tra trên website của trường, nơi nhiều trường công bố danh sách đại diện được uỷ quyền tại từng nước.

Đọc hợp đồng dịch vụ

Hợp đồng cần ghi rõ phạm vi dịch vụ: tư vấn bao nhiêu trường, hỗ trợ những hồ sơ nào, có bao gồm thị thực không, có hỗ trợ sau khi sang không. Ghi các khoản phí, thời điểm thanh toán, điều kiện hoàn phí trong từng trường hợp như không được nhận, bị từ chối thị thực, tự rút.

Đọc kỹ điều khoản phạt, điều khoản về giấy tờ, điều khoản về việc đơn vị đại diện nộp hồ sơ thay bạn. Không ký hợp đồng chỉ có lời nói, không ký khi còn điều khoản mơ hồ. Mang hợp đồng về nhà đọc cùng gia đình, không ký ngay trong buổi tư vấn đầu tiên dù được giảm phí nếu ký hôm nay.

• Phạm vi dịch vụ cụ thể
• Các khoản phí và thời điểm
• Điều kiện hoàn phí từng trường hợp
• Điều khoản giấy tờ
• Không ký ngay buổi đầu

Các khoản phí cần phân biệt

Phí dịch vụ trả cho đơn vị tư vấn. Phí nộp hồ sơ trả cho trường. Học phí, tiền đặt cọc học phí trả cho trường. Lệ phí thị thực trả cho cơ quan cấp thị thực hoặc đơn vị tiếp nhận được uỷ quyền. Phí dịch thuật, chứng thực, khám sức khoẻ trả cho đơn vị cung cấp.

Biết rõ khoản nào trả cho ai giúp bạn kiểm soát dòng tiền. Học phí nên nộp thẳng vào tài khoản của trường theo hướng dẫn trên thư mời nhập học hoặc cổng sinh viên. Nếu đơn vị tư vấn đề nghị thu hộ học phí, hãy hỏi trường xem cách đó có được chấp nhận không và yêu cầu chứng từ đầy đủ.

Giữ giấy tờ gốc

Hộ chiếu, bằng, học bạ, giấy tờ tài chính gốc nên ở trong tay bạn. Đơn vị tư vấn chỉ cần bản sao để chuẩn bị hồ sơ; khi cần nộp bản gốc cho cơ quan nào, bạn có thể tự mang đến hoặc giao kèm biên nhận ghi rõ danh mục.

Đã có trường hợp đơn vị giữ giấy tờ gốc rồi dùng làm áp lực khi học sinh muốn chấm dứt hợp đồng hoặc đòi hoàn phí. Khi giao bất kỳ giấy tờ nào, yêu cầu biên nhận có chữ ký, ngày tháng, danh mục cụ thể.

Những lời hứa cần tránh

Một số lời quảng cáo nghe hấp dẫn nhưng là dấu hiệu rủi ro. Khi nghe, hãy hỏi lại: căn cứ vào đâu, có văn bản không, nếu không được thì sao.

• Cam kết đỗ, cam kết học bổng
• Cam kết thị thực, bao đậu
• Cam kết việc làm, định cư
• Hỗ trợ làm hồ sơ tài chính
• Viết bài luận hộ

Hai lời hứa cuối đặc biệt nguy hiểm: hồ sơ tài chính không trung thực và bài luận không phải của ứng viên có thể dẫn tới bị từ chối thị thực, bị huỷ nhập học, thậm chí bị cấm nhập cảnh nhiều năm.

Tự xác minh thông tin quan trọng

Ngay cả khi dùng dịch vụ, hãy tự đọc trang tuyển sinh của trường, trang hướng dẫn thị thực của cơ quan đại diện. Đối chiếu thông tin đơn vị cung cấp: học phí, yêu cầu tiếng Anh, hạn nộp, giấy tờ thị thực.

Tạo tài khoản ứng viên trên cổng tuyển sinh của trường bằng email của chính bạn, không dùng email của đơn vị tư vấn. Như vậy bạn nhận trực tiếp mọi thông báo từ trường và kiểm soát hồ sơ của mình.

Tư vấn miễn phí có thật không

Một số đơn vị tư vấn miễn phí cho học sinh vì họ nhận hoa hồng từ trường đối tác. Đây là mô hình phổ biến và hợp pháp ở nhiều nơi. Tuy nhiên, điều đó có nghĩa là họ có thể ưu tiên giới thiệu trường đối tác.

Hãy hỏi thẳng: đơn vị là đối tác của những trường nào. Nếu trường bạn thích không nằm trong danh sách, hãy tự tìm hiểu thêm thay vì chỉ chọn trong danh sách được giới thiệu. Một tư vấn viên tốt sẽ minh bạch về điều này.

Khi muốn chấm dứt hợp đồng

Đọc điều khoản chấm dứt trong hợp đồng. Gửi thông báo bằng văn bản, giữ bản sao. Yêu cầu trả lại giấy tờ và quyết toán phí theo hợp đồng. Nếu tài khoản ứng viên do đơn vị tạo, yêu cầu chuyển quyền hoặc tạo tài khoản mới với trường.

Nếu có tranh chấp không giải quyết được, có thể nhờ tư vấn pháp lý hoặc gửi phản ánh tới cơ quan quản lý có thẩm quyền. Hợp đồng và chứng từ rõ ràng từ đầu là lợi thế lớn nhất của bạn khi đó.

Câu hỏi thường gặp